Η Ευρωπαϊκή Ένωση προετοιμάζεται για νέες διαπραγματεύσεις που θα καθορίσουν τις μελλοντικές σχέσεις του Ηνωμένου Βασιλείου και της ΕΕ. 

Η Συμφωνία Αποχώρησης εξασφαλίζει ομαλή και προβλέψιμη αποχώρηση, μέσω μεταβατικής περιόδου (1 Φεβρουαρίου 2020 έως 31 Δεκεμβρίου 2020) που θα δώσει απαραίτητο χρόνο στις δύο πλευρές για να προσαρμοστούν στην νέα πραγματικότητα και να υιοθετήσουν συμφωνίες που θα καλύπτουν όλο το φάσμα των μελλοντικών τους σχέσεων.

Η Συμφωνία Αποχώρησης καλύπτει το σύνολο των επιδιώξεων της Ελλάδας, ιδίως σε ό,τι αφορά την προστασία των δικαιωμάτων των πολιτών της ΕΕ που διαβιούν και εργάζονται στο ΗΒ (περιλαμβανομένων των Ελλήνων) , τον δημοσιονομικό διακανονισμό για τον κοινοτικό προϋπολογισμό, λοιπά θέματα διαχωρισμού, το Πρωτόκολλο για την Ιρλανδία, το Πρωτόκολλο για την Κύπρο κλπ.

Βασικός στόχος της Ένωσης παραμένει η ορθή και πλήρης εφαρμογή της Συμφωνίας Αποχώρησης, καθώς και η επιτυχής ολοκλήρωση των νέων διαπραγματεύσεων για τις συμφωνίες μελλοντικών σχέσεων των δύο πλευρών. Με τον τρόπο αυτό, θα εξασφαλισθεί οργανωμένη αποχώρηση μετά το τέλος της μεταβατικής περιόδου, με ελεγχόμενες συνέπειες και για τα δύο μέρη.

Στο πλαίσιο της αποχώρησης, οι Ευρωπαϊκοί Οργανισμοί που έδρευαν στο Λονδίνο, δηλαδή ο Ευρωπαϊκός Οργανισμός Φαρμάκων(Μεταφορά έδρας στο Άμστερνταμ), η Ευρωπαϊκή Αρχή Τραπεζών (Μεταφορά έδρας στο Παρίσι) και το Κέντρο Συστήματος Δορυφορικής Πλοήγησης Galileo (μεταφορά έδρας στην Μαδρίτη), θα μεταφερθούν, μαζί με το προσωπικό τους, σε κράτη-μέλη της ΕΕ (Γαλλία, Ολλανδία και Ισπανία).

Η Ευρωπαϊκή Ένωση προετοιμάζεται για έξοδο χωρίς Συμφωνία

Για τον καλύτερο συντονισμό των μέτρων εκτάκτου σχεδιασμού που θα χρειασθεί να ληφθούν σε κοινοτικό και εθνικό επίπεδο αν δεν υπάρξει συμφωνία, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή έχει κυκλοφορήσει 92 τεχνικά ενημερωτικά Σημειώματα και έχει δημοσιοποιήσει έξι Ανακοινώσεις.

Μέτρα εκτάκτου σχεδιασμού

Κατά την διάρκια των έξι μηνών πριν την αρχική ημερομηνία της αποχώρησης, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή διοργάνωσε μια σειρά εξειδικευμένων ενημερωτικών σεμιναριών στις Βρυξέλλες. Τα σεμινάρια συνεχίζονται και κατευθύνουν τα κράτη-μέλη για το τι θα πρέπει να πράξουν σε περίπτωση no deal – κυρίως σε τομείς αποκλειστικής αρμοδιότητας της ΕΕ και μικτής αρμοδιότητας ΕΕ και κρατών-μελών.

Επιπλέον, δίνουν κατευθύνσεις για τα μέτρα εκτάκτου ανάγκης στους τομείς που θα επηρεασθούν περισσότερο από μία άτακτη αποχώρηση του Ηνωμένου Βασιλείου από την ΕΕ.

Τα μέτρα εκτάκτου σχεδιασμού θα ισχύσουν μόνο αν επικρατήσει το σενάριο αποχώρησης χωρίς συμφωνία. Αν κυρωθεί η Συμφωνία Αποχώρησης, τα μέτρα αυτά δεν θα τεθούν σε εφαρμογή.

Επίσης, εφόσον ισχύσουν, ενδέχεται να τροποποιηθούν, αν το Ηνωμένο Βασίλειο αποφασίσει να μην εφαρμόσει αμοιβαία ή ανάλογα μέτρα για την ΕΕ και τα 27 κράτη-μέλη της.

Οι επίσημες αρχές του Ηνωμένου Βασιλείου έχουν δηλώσει ότι σε περίπτωση που δεν υπάρξει συμφωνία αποχώρησης, θα υιοθετήσουν αντίστοιχα μέτρα για όλους τους τομείς για τους οποίους η ΕΕ έχει ήδη νομοθετήσει.

Νομοθετικές πρωτοβουλίες της ΕΕ

Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή έχει ήδη προχωρήσει σε νομοθετικές πρωτοβουλίες που επιδιώκουν να αντιμετωπίσουν τα πλέον άμεσα και επείγοντα προβλήματα που θα προκύψουν από μία άτακτη αποχώρηση του Ηνωμένου Βασιλείου από την ΕΕ.

Πρόκειται είτε για προτάσεις Κανονισμών του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, είτε για εκτελεστικές ή κατ’ εξουσιοδότηση πράξεις της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, που περιλαμβάνουν τα κατεπείγοντα μέτρα που θα πρέπει να ληφθούν σε τομείς όπως αερομεταφορές, οδικές μεταφορές, σιδηροδρομικές μεταφορές, θεωρήσεις, χρηματοπιστωτικές υπηρεσίες / κεντρικοί αντισυμβαλλόμενοι, χρηματοπιστωτικές υπηρεσίες / κεντρικά αποθετήρια αξιών, αλιεία, προϋπολογισμός της ΕΕ για το 2019 (χωρίς συμμετοχή του Ηνωμένου Βασιλείου), ενεργειακή επάρκεια, κοινωνική ασφάλιση, Erasmus+ κ.ά.

Οι προτάσεις Κανονισμού συζητούνται σήμερα με τη διαδικασία του κατεπείγοντος στις αρμόδιες Ομάδες Εργασίας του Συμβουλίου και στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο. Στόχος τους είναι να επιβάλουν συντονιστικά (για τα 27 κράτη-μέλη), μεταβατικά, μονομερή μέτρα, περιορισμένης χρονικής διάρκειας (από 3 έως 24 μήνες αναλόγως τον τομέα), που θα εξασφαλίζουν κάποια συνέχεια και μία ομαλή, στο μέτρο του δυνατού, μετάβαση για πολίτες και επιχειρήσεις, προστατεύοντας τους πλέον ευάλωτους τομείς της Ενιαίας Αγοράς και των δικαιωμάτων των πολιτών – χωρίς όμως να διατηρούν για το Ηνωμένο Βασίλειο τα προνόμια του κράτους-μέλους.